Özgüven

Özgüven, artık günümüzde çok sık kullanılan tabirlerden birisidir. Özgüven kavramına ayrıntılı olarak girmeden, kısa ve öz bir tarifini yapmak sanırım faydalı olacaktır.Özgüven: “Bireyin kendinden mutlu ve kendisiyle barışık olmasıdır.”

Çocukların özgüven kazanmalarında, aile ömrünün çok değerli bir rolü vardır. Aile içerisinde yaşananlar birden fazla vakit dışarı yansımaz. Aile içinde âdeta memnunluk oyunu oynanır. Aslında çocuklarına en fazla ziyan veren aileler, yüzeysel manada keyifli ve kusursuz görünmeye çalışan ailelerdir.Bu tip aileler “Bütün çocuklarımızı sever ve onlara karşı hiçbir ayrım yapmayız” derler. Lakin aile içinde çocuğu günah keçisi üzere belirleyip, kusur ve kusuru o çocukta ararlar. Aile hayatının görünen tarafı değil, görünmeyen tarafı bağlantıları belirlemekte çocuğun özgüven gelişimini desteklemekte ya da engellemektedir. Bunun için her aile içinde kıymet sistemi açıklanmalı, böylece çocuklar neyin“doğru” neyin“yanlış” olduğunu anlamalı, ailenin koyduğu kurallar kolaylıkla tanımlanabilmeli ve gerektiğinde tartışılabilmelidir.Aynı çatı altında inançlı ve uyumlu bir hayat sürebilmek için, her ailenin birtakım kuralları olması gerekir.

Birden fazla çocuk, aile içindeki bir kuralın varlığından, birinci defa bu kuralı çiğnediği vakit haberdar olur. Bazen, ana ve babanın konuttaki konulan kurallarla ilgili çatışması, çocuğu duygusal açıdan çok olumsuz tesirler. Zira çocuk, anne ve babanın birbiri üzerinde üstünlük kurmaya çalışmasının, kendi ihtiyaçlarından daha kıymetli olduğu hissine kapılabilecektir. Günümüz aile yapısı içerisinde, özgüven oluşumunu etkileyen en değerli etkenlerden birisi de irtibattır. Aile bireyleri farklı jenerasyonlardan oluştuğu için, irtibat konusunun sık sık meselelere neden olması kaçınılmazdır. Ayrıyeten her ailenin ve bu ailedeki her bir bireyin irtibat formu bir başkasınınkine benzemez.Çocuğumuzun özgüven kazanması için aile içinde sohbetlere vakit ayırmalıyız.Aile bireyleri günümüzde âdeta televizyonun esiri durumundadır. Aile bireyleri âdeta reklam ortalarında birkaç yansıda bulunabilmektedirler. Meğer bırakın yalnızca sözel bildiri vermek sözel olmayan iletileri da almak kıymetlidir.

Günümüzde pek çok ailede hem annenin hem de babanın çalışması, iş ömürlerinin çok karmaşık ve gerilimli olması, konutlarını sığınak üzere görmelerine neden olmaktadır. Öteki taraftan da ailenin toplumsal etraftan kopuk olmaması çok kıymetlidir. Aile çocuğa toplumla dostluk ve iş birliği içinde yaşama konusunda, kâfi ve yeterli bir model oluşturmalıdır. Ayrıyeten aile bireyleri meskenin dışında gereğince vakit geçirmeli, kendisini toplumsal vefata hapsetmemelidir.

Çocuğun gelişimini etkileyen en değerli şey sevilip sevilmeme duygusudur.Ana babası tarafından sevilen bir çocuk, kendini sevmeyi öğrenir.Ancak yaptığım küme psikoterapilerinde yetişkinlerin çocukluk yaşantıları ile ilgili, sevme ile ilgili ruhsal armağandan nasibini almadıklarını daima gördüm. Bizim toplumumuzda sevgiyi çok kolay gösteremiyoruz. Halbuki sevginin gerektiği üzere söz edilmemesini kaçırılmış bir fırsat olarak görüyorum.Çocuklarımızı içten sevme kavramının gerisine sığınarak, sevgimizi onlara açıkça göstermememizin hiçbir manası yoktur.Çocuğun, özgüven hissini oluşturmak için onu yalnızca sevdiğimizi tekrarlamak kâfi değildir. Onu neden sevdiğimizi açıklamamız da çok kıymetlidir. Vakit zaman çocuğumuz bizi üzer bizi kızdırır. Ona karşı içimizde kızgınlıklar birikebilir lakin yinede ebeveyn olarak onu her vakit çok sevdiğimizi bilmesi gerekir.Ona olan sevgimizin birtakım şartlara bağlı olduğunu düşünmemesi gerekir.Çocuklara, varlıklarının ömrümüzün niteliği üzerinde ne kadar değerli bir tesir yaptığını anlatmamız kıymetlidir. Halbuki bugün birden fazla ana baba, çocuklarından bahsederken annelerine çektirdiklerinden aile bütçesine getirdikleri yükten, zati gerilimli olan babanın külfetini daha da artırdıklarından bahsetmekte, bunu da çocuğa hissettirmektedirler. Çocuklar içinde yaşadıkları kültür nedeniyle benlik hürmetlerini kaybetmeye başlarlar.Bu durumda çocuğa takviye olabilmek, hislerini tabir etmelerini sağlamak çok kıymetlidir.

Özgüveni oluşturmada aile içi irtibatın çok kıymetli olduğunu vurgulamıştık. Bağlantının en kıymetli ögelerinden birisi de dinlemektir.Çocuk bir sıkıntısını ya da telaşını lisana getirirken onun hislerini, kuşkularını ve ikilemlerini yalnızca dinleyerek de anlayış gösterebiliriz.Çocuğun konuşmasını tamamlamadan teselli etmemiz ya da gereksiz tekliflerde bulunmamız, çocuğa yanılgılı olduğu iletisini verecektir.Oysa onu yalnızca dinlemek ve sonrada sarılmak onu çok daha fazla rahatlatacaktır.Çocuğa aile ömrü içerisinde vakit ayırmak çok kıymetlidir. Ayrılan vaktin mühleti değil, niteliği çok değerlidir. Bazen aile bireyleri tıpkı ortamı paylaşırlar ancak ortalarında hiçbir duygusal alışveriş yoktur.Çünkü bu beraberlik nitelikli değildir.

Yorum bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir