Depresyonun Sanal Hali

Çok uzağa gitmeye gerek yok, yaklaşık on sene evvel birden fazla anne baba bilgisayar kullanmaktan uzak, toplumsal medyadan bir haberdi. Ekseriyetle gençlerin kullandığı toplumsal medya ağları, günümüzde anneanne babaannelerin dahi ellerinde. Bayramlarda ailebüyüklerini ziyaret etmek yerine birbirimize fotoğraflarımızı yolluyoruz. Özçekim diye bir söz var artık lügatımızda. Evre değişiyor, vakit hafızamızı şaşkına çevirecek kadar süratli akıyor. Biz psikologlar için de yeni jenerasyon hastalıklar, yeni kuşak teşhis sebepleri ortaya çıkıyor.

Depresyon, kişinin kendisini üzgün, boşlukta, yalnız ve çaresiz hissettiği; çoklukla yorgun ve bitkin göründüğü;süreç içinde kilo aldığı ya da verdiği, uyku müddetinin arttığı ya da bilakis hayli azaldığı; kişinin hayattan beklentisinin kalmadığı bir süreçtir. Bu his durumunu her on beşerden dokuzu hayatları boyunca en az bir kez yaşamıştır, yalnız bu his durumunu yaşamak depresyon hastası olmak için kâfi değildir. Kişinin ne kadar mühlet bu süreci yaşadığı da epey değerlidir.

Toplumsal medyanın yarattığı algı, kişinin dünyaya bakış açısını derinden etkiliyor. Bunun en büyük ispatı ergenler. Doyumsuz ve memnuniyetsiz insanlara dönüşüyoruz. İmrenmek yerini kıskançlığa bırakıyor. Sahip olduklarımızın bedelini bilmek yerine sahip olamadıklarımızın hayalini kurarak hayatımıza devam ediyoruz. Mutluluğumuz elimize telefonumuzu aldığımız ana kadar sürüyor. Telefonumuzu elimize alıyor, tatildeki komşumuza, çocuğuna doğum günü tertibi yapan kuzenimize, eşi ile romantik bir yemek yiyen arkadaşımıza bakıyoruz. Günümüz keyifsiz geçmişse, keyifsizliğimize keyifsizlik katmış oluyoruz: Bir türlü de o telefonu elimizden bırakmıyoruz.

Çocuklarımıza terbiye vermemiz zorlaşıyor. Kendi yaşıtı bir kızı kırmızı ruj sürmüş gören kızımız meskeni birbirine katıyor, öfkeden mecnuna dönüyor, imreniyer, küçük yaşta kıskançlığı öğreniyor, kendini eksik hissediyor ve hatta özgüvensizleşiyor. Biz vermek istediğimiz terbiyeyi veremiyor, kendini eksik hissetmesin diye isteğini yerine getiriyoruz. Yaptığımızın yanlış olduğunu bildiğimiz için de anneliğimizi sorguluyor, kendimizi yetersiz hissediyoruz.

Herkes geziyor, herkes alışveriş yapıyor, herkes para harcıyor sanıyoruz. İktisat bir tek bizi mi etkiliyor diye düşünüyoruz. Aklımızda devamlı para, pul; mutluluğun yolunu bu sanıyoruz.

Bütün gün çalışıyoruz, akşam konuta gitmeyi, koltuğa kıvrılmayı tahminen biraz eşimizle sohbet etmeyi hayal ediyoruz. Konuta giriyor, telefonu elimize alıyor ve birden teğe eşimizin bizi sevmediği algısına kapılıyoruz. Kocaman güllerle size kocaman gülümseyen bayanın saçlarına imreniyoruz, yüzüne imreniyoruz, bu bayana benzersem eşim beni daha çok sever diye düşünüyoruz. Soluğu kuaförde alıyoruz. Sevilmek için kendimizi değiştiriyoruz ancak eşimizle sohbet etmeyi ikinci plana atıyoruz.

Bir de gördüğümüz dünyanın geçersiz olduğunu unutuyoruz.

Kim eşi ile hengamesini toplumsal medyada yayınlar? Kim kendini eksik hissettiğinde, küçük düştüğünde paylaşır yaşadıklarını? Ya da kim çocuğunun zayıflarla dolu karnesini yayınlar?

Algımızı değiştiren toplumsal medya bizi kendimizden uzaklaştırıyor. Kendimizi üzgün, boşlukta, eksik, çaresiz hissetmemize sebep oluyor. Bu his uzun müddet devam ettiğinde ise kendini depresyona bırakıyor. Kilomuz değişiyor, uyku nizamımız bozuluyor, sıhhatimizi etkiliyor. Tahminen bu depresif ruh hali kısa sürecekken, elimizden bırakamadığımız ekran sürecin uzamasına sebep oluyor.

Kapatın toplumsal medyayı, kullanmayın demiyorum ancak toplumsal medyanın sizi olumsuz etkilediğini, niyetlerinize ziyan verdiğinizi hissettiğinizde telefonu köşeye koyun ve gerçek olan ne varsa ona odaklanın demek istiyorum.

Yorum bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir