Çocuğum okula başlarken nelere dikkat etmeliyim

ÇOCUĞUM OKULA BAŞLARKEN NELERE DİKKAT ETMELİYİM

Büyük bir özveri ile büyüttüğünüz çocuğunuz artık okul çağına geldi. Hem siz hem de o değerli bir dönemece girdiniz. Hangi okula göndermeliyim, sanki öğretmeni kim olacak, servise mi vereyim, ben mi getirip götüreyim sorularına cevapları buldunuz ve okul hayatınızın başlamasına az bir müddet kaldı.
Artık sırada şu soruların cevapları var. Sanki sıkıntılar yaşayacak mı, yaşadığı meseleler ile nasıl başa çıkacağız, ona nasıl yardımcı olmalıyız, ödev yaparken nelere dikkat etmeliyiz
İşte aklınızdaki sorular ve karşılıkları

Çocuğum kaç yaşında okula başlamalı?
Yeni eğitim sitemine nazaran 30 Eylül 2012 tarihinde 5 yaşını doldurmuş olan çocukların okula başlaması gerekmektedir. Lakin çocukların toplumsal, duygusal ve fizikî gelişimleri göz önüne alındığında 5 yaş okula başlamak için uygun değildir.

Şayet çocuğunuz 5 yaşında (60 aylık) ise anaokuluna devam etmeli, 5,5 yaşında (66aylık) ise okul olgunluğu testi yapıldıktan sonra okula başlamasına karar verilmelidir.

Çocuğumu okula nasıl götürmeliyim, birinci gün neler yapmalıyım?
Çocuğunuz okula başlamadan evvel tercihen yaz devrinde onu okula hazırlamalısınız. Okulun nasıl bir yer olduğunu, orada neler öğreneceğini ona anlatmalı, anaokulundan farkını açıkça lakin onu kaygılandırmadan ortaya koymalısınız. Zira çocukların yaşadığı en büyük sorun anaokulu ortamından sonra daha kurallı olan ilköğretim ortamına alışmaktır.

Birinci gün onunla okula gitmeniz onun için çok kıymetlidir. Ancak bunu bir merasim haline getirmeyin. Her günkü üzere uyanın kahvaltınızı yapın ve çocuğunuzla bir arada okula gidin. Siz birinci günü ne kadar çok önemser ve abartırsanız çocuğunuz da o kadar çok önemser ve abartır. Bu da sizden ayrılmasını ve okula alışmasını zorlaştırır.

Çocuğum okul bahçesinde ya da sınıfta ağlarsa ne yapmalıyım?
Çocuğun ağlaması aslında sizin davranışlarınıza bağlıdır. Siz çocuğunuza söylemlerinizle ya da yüz sözlerinizle üzgün olduğunuzu hissettirirseniz, onu terk ediyormuş üzere bir izlenim yaratırsanız o da bunu kullanır ve ağlamaya başlar.

Yapmanız gereken onu her zamanki üzere öpmek ve muvaffakiyetler dilemektir. Ona sınıfta öğretmenin yanında olacak, neye muhtaçlığın olursa ona söyleyebilirsin, o sana yardımcı olur. Teneffüslerde de arkadaşların ile oyunlar oynarsın. Akşam olunca ben seni almaya geleceğim(servisle gelecekse servis seni konuta getirecek) deyip onu sınıfına göndermelisiniz
Unutmayın çocuklar bilmedikleri şeylerden korkarlar. Ona okul ile ilgili rastgele bir açıklama yapmadan sınıfa gönderirseniz ne ile karşılaşacağını bilmediği için kaygılanacak ve ağlayacaktır.

Birkaç gün onu okulda beklemeli miyim?
Çocuğu okulda beklemek onun okula alışmasını kolaylaştırmaz, bilakis anneden ve babadan ayrılma, bağımsızlaşma ve özgüven kazanma sürecini uzatır.

Şayet siz de korkuları olan bir ebeveyn iseniz çocuğunuza aşikâr etmeden, bunu ona söylemeden onu bir yahut iki gün okulda bekleyebilirsiniz. Lakin çocuğunuzun bunu bilmemesi çok değerlidir. Zira her fırsatta yanınıza gelmek ister ve daha uzun müddetler ile okulda kalmanızı ister. Ayrıyeten sınıf arkadaşlarının da bundan haberdar olmaması kıymetlidir. Zira okulda olduğunuzu çocuğunuza söyleyebilirler.
Şayet çocuğunuza gerekli açıklamaları yapmış, onu okul yaşantısına âlâ bir biçimde hazırlamış iseniz, her şeyin üstesinden çarçabuk geldiğini görecek ve keyifli olacaksınız.

Meskende okul ile ilgili konuşurken nelere dikkat etmeliyiz?
Konutta eşinizle ya da öteki aile bireyleri ile konuşurken okul ile ilgili olumsuz sözler kullanmamaya itina gösterin. Çocuğunuz televizyon izliyor ya da arkadaşı ile oynuyor olabilir ancak onun kulağı sizdedir, sizi dikkatle dinliyordur.

Bilhassa öğretmeni ve arkadaşları ile ilgili kullanacağınız olumsuz tabirler, çocuğunuzun da onlara karşı olumsuz his ve fikir beslemesine neden olabilir.
Ödevlerin çokluğundan, derslerin zorluğundan, öğretmenin hallerinden yakınırsanız; misal yakınmaları bir müddet sonra çocuğunuz da yapar ve bu durum hem okuldan soğumasına hem de okul muvaffakiyetinin düşmesine neden olabilir.
Bu nedenle mümkün olduğunca okul ile ilgili konuşurken olumlu sözler kullanın, öğretmeninin ve arkadaşlarının yeterli istikametlerini ön plana çıkarmaya çalışın.

Çocuğum okula gitmek istemezse ne yapmalıyım?
Çocuğunuz okula gitmek istemezse kesinlikle geçerli bir sebebi vardır. Onu okula gitmek için zorlamak yerine bu sebebi araştırın. Çocuğunuz ile konuşun bir sorunu olup olmadığını öğrenin, öğretmeni, okul idaresi hatta servis sürücüsü ile konuşun.

Sorunu tespit ettiğinizde tek başınıza çözebileceğiniz bir sorun değilse kesinlikle profesyonel yardım alın. Çocuk psikologu, pedagog ya da okuldaki rehber öğretmenden yardım isteyebilirsiniz.

Çocuğum kardeşini mazeret ederek okula gitmek istemezse ne yapmalıyım?
Küçük kardeşi olan birçok çocuk okula gittiğinde annesi ve kardeşinin neler yaptığını merak eder, kardeşini kıskanır ve bu nedenle okula gitmek istemez.

Bu durumu yaşamamak ismine evvelce tedbir alabilir, çocuğunuz size sormadan ya da bunu sorun haline getirmeden evvel siz gerekli açıklamayı yapabilirsiniz. Çocuğunuza sen okula gidince ben de kardeşini uyutuyorum, uyanınca mamasını yedirip, altını değiştiriyorum sonra da senin okuldan gelmeni bekliyoruz halinde açıklama yapabilirsiniz. Birlikte yaptığınız öteki faaliyetleri (alışveriş, mesken gezmesi, parka gitmek vb) detayı ile anlatmayın
Çocuğunuz okuldan geldiğinde ona bugün neler yaptın diye sorarak yaptıklarını anlattırın ve okul yaşantısının ne kadar hoş ve eğlenceli olduğunu belirtin. Böylelikle sizi ve kardeşini kıskanmayacaktır.

Çocuğumun ödevlerine nasıl yardımcı olmalıyım?
Çocuğunuz okuldan geldikten sonra çabucak ödev yapması için zorlamayın. Ağır bir gün geçirdiği için dinlenmeye muhtaçlığı olacaktır.

Dinlenme ve yemek vakti bittikten sonra ödevlerini yapmaya başladığında yanında oturup onu izlemeyin. Bırakın ödevlerini tek başına yapsın. Yapamadığı ya da zorlandığı bir şey olursa bütün ödevlerini bitirdikten sonra yapamadıklarını yapmak üzere ona yardım edin.
Proje ödevlerinde ona yardımcı olun fakat onun ismine yapmayın.
Bilmediğiniz bir bahis olduğunda bilmediğinizi söylemekten kaçınmayın. Herkes her şeyi bilmek zorunda değildir. Çocuğunuz sizi eksiksiz görmemeli, sizin de başaramadığınız şeylerin olduğunu bilmek tersine onu memnun eder. Mevzu ile bilgisi olabileceğini düşündüğünüz diğer bireylere danışın.

Ödev yapmak istemezse ne yapmalıyım?
Ödev yapmak istemediğinde onu ödevlerini bitirmek için zorlamayın, ona maksatlar koymanızın, gereksiz ödül ve cezalar kullanmanızın yararı olmayacaktır.

Bunun yerine neden ödev yapmak istemediğini öğrenin. Verilen ödevler ona çok sıkıntı geliyor olabilir ya da düzeyinden düşüktür ve sıkılıyor olabilir. Bu durumu öğretmeni ile konuşarak netliğe kavuşturun.
Ödev yaptığı ortam uygun olmayabilir. Televizyon karşısında, aile üyelerinin sohbet ettiği bir ortamda çocuğa ödev yaptıramazsınız.
Tüm ödevlerini bir defada oturup bitirmesini beklemeyin. O istemeden
siz ona kısa molalar verdirin. Bir bardak meyve suyu içmek, bir dilim kek yemek, okulda yaşadığı bir olayı paylaşmak onun için uygun bir mola olabilir. Televizyon seyretmek, bilgisayar oynamak, oyun oynamak mola olarak kullanılmamalı; bunlar ödevler bitince yapılacak etkinlikler olmalı.

Çocuğumun hafta sonlarını en güzel biçimde nasıl değerlendiririm?
Hafta sonları çocuğunuz ile geçirmeye itina gösterin. Ağır bir iş temposunda çalışıyor olabilirsiniz. Lakin bilhassa okula başladıktan sonra çocuğunuz ile geçireceğiniz anlar daha azalacaktır. Bu anlar onun için de sizin için de özel olmalı.

Sevdiği bir aktifliği bir arada yapmak ona verebileceğiniz en düzgün ödüldür. İmkanlarınız çerçevesinde çocuğunuzu bir kursa (spor, müzik, fotoğraf vb) yazdırabilirsiniz. Okulda yaşadığı yoğunluk ve yorgunluğu bu kurslarda atabilir, yeni haftaya yeni güç ile hazırlanabilir.

Okula başladıktan sonra küfür etmeye, palavra söylemeye, fizikî şiddet uygulamaya başlarsa ya da konuşmasında ve davranışlarında farklılıklar oluşursa ne yapmalıyım?
Çocuğunuz okula başladıktan sonra davranışlarında farklılıklar olması çok olağandır. Bunlar her vakit olumlu olmayabilir. Zira okulda farklı sosyo- kültürel ortamlardan gelmiş çocuklar ile bir ortada olacak. Daha evvel ailede görmediği davranışları, konuşma biçimlerini görecek. Çocuklar model alarak öğrendikleri için de bu davranışları sergilemeye başlayacak.

Bu türlü bir durumda panik olmayın. Çocuğunuzu daima olarak yapma, o denli deme, çok ayıp üzere tabirlerle uyarmanız sorunu çözmez. Yaptığı davranışın sonuçları ile ilgili onu uyarın. O arkadaşının bu davranışı neden yaptığını onun anlayacağı bir lisanla anlatın; lakin arkadaşlarını küçültücü tabirler kullanmayın. Gerekirse öğretmeni durumdan haberdar edin.

Öğretmeni ile ne sıklıkta görüşmeliyim, bu görüşmelerde neler sormalıyım?
Daima olarak öğretmen ile görüşmek için okula gitmeyin. Bu hem sizi ve öğretmeni yorar, bunaltır hem de arkadaşlarının önünde çocuğunuzun imajını zedeler.

Haftada bir kere öğretmen ile genel bir görüşme yapabilirsiniz. Ayrıyeten veli toplantılarını takip edip kesinlikle katılın. Bu görüşmelerde çocuğunuzun okul başarısı, arkadaş ilgileri, varsa özel hünerleri, toplumsal duygusal gelişimi ile ilgili bilgiler edinin, okul sıkıntılarınıza yönelik rehberlik almaya çalışın.
Öğretmen ile olan görüşmelerinizi çocuğunuz varken yapmayın. Neler konuştuğunuzu bilmesine gerek yok. Görüşme sonrası çocuğunuzu görüşme ile ilgili genel olarak bilgilendirin. Olumlu sözler kullanmaya ihtimam gösterin.
Çocuğunuz öğretmeni ile olan görüşmenizi onu şikayet ettiğiniz bir görüşme olarak görmemeli. Bu nedenle çocuğunuzu öğretmeni ile korkutmayın. Bu öğretmenden ve okuldan soğumasına neden olabilir.

Çocuğumda hangi davranışları gözlersem okul başarısı ile ilgili meseleler yaşadığını düşünmeliyim?
Her çocukta farklılık göstermekle bir arada; ödev yapmakta isteksizlik, ödev yapmakta zorlanma, çalışmasına karşın yazılılarda düşük not alma, okulda tahtadan düzgün not geçirememe, ödevlerini eksik alma üzere sıkıntılar ile karşı karşıya gelirseniz, okul başarısı ile ilgili meseleler yaşıyor olabilirsiniz.

Çocuğumda dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu varsa ne yapmalıyım?
Çocuğunuzda bu türlü bir sorun olup olmadığını tespit etmek maksadıyla kesinlikle öğretmeni ile görüşün, sınıf içindeki davranışları ile ilgili bilgi edinin, daha sonra bir uzmana başvurarak ayrıntılı taramasını yaptırın.

Tüm bunların akabinde çocuğunuza dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanısı konursa; birinci olarak durum ile ilgili öğretmenini bilgilendirin. Zira öğretmeni buna nazaran çocuğun sınıf içindeki oturma sistemini ayarlayacak, yapılan çalışmalara faal iştirakini sağlamak için aktiflikleri düzenleyecektir.
Siz de konutta bilhassa ders çalıştırırken kısa molalar vermeye, molalarda dikkat dağıtıcı etkinlikler değil, rahatlatıcı etkinlikler yapmaya ihtimam gösterin.( örneğin televizyon izlemek değil, bir bardak meyve suyu içip bir dilim keke yemek). Tüm ödevlerini bir kezde bitirmesini beklemeyin, bu mümkün değildir.
Şayet doktorunuz tarafından ilaç tedavisi başlandıysa, belirtilen dozda ilaç tedavisine devam edin, kendiliğinizden ilacı kesmeyin ya da dozu ile oynamayın.

Çocuğumda öğrenme zahmeti varsa ve yapmalıyım?
Bu durumu öğrendiğiniz anda birinci olarak öğretmenini bilgilendirin. Öğretmenden öteki velileri de bilgilendirmesini isteyin, bu çocuğun arkadaşları tarafından kabulü için değerlidir.

Gerekli ise çocuğunuza hastaneden ve rehberlik araştırma merkezinden rapor almaya çekinmeyin. Bu rapor ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde fiyatsız eğitim alabilirsiniz. Ayrıyeten bu rapor ile çocuğunuz kaynaştırma öğrencisi olacak ve öbür çocuklar ile birebir yazılı imtihanlara girmeyecek, tıpkı kıymetlendirme kriterlerine nazaran değerlendirilmeyecektir. Bu da çocuğunuzun özgüveni için epeyce kıymetlidir.

Okul sıkıntılarının temel nedenleri nelerdir?
Okul sıkıntılarının pek çok nedeni olabilir. Görme ve işitme sıkıntıları çocuğun okumasını, öğretmeni dinlemesini ve derslerini yapmasını engelleyebilir.

Spor, cümbüş üzere faaliyetlere çok fazla vakit ayrılması da çocuğu ziyadesiyle yorabilir.
Çocuktaki kronik hastalıklar, korku, depresyon, anne baba arsındaki sorunlar, kardeş kıskançlığı çocuğun ders muvaffakiyetini engelleyebilir.
Ayrıyeten çocuklarda görülen özel öğrenme zahmeti, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu da okul muvaffakiyetini engellemektedir.

Çocuğumun okulda yaşayabileceği sosyal-duygusal sıkıntılar neler olabilir?
Arkadaşları tarafından kabul görememe, farklı sosyo kültürel çevrelerden gelen çocuklar ile irtibat kuramama, fazla içine kapanık ve duygusal olduğu ya da fazla doğuşçu olduğu için yaşayabileceği irtibat sorunları, kurallara uymama, kümeyle bir arada hareket etmede zorluk karşılaşabileceğiniz toplumsal duygusal sorunlardan birkaçıdır.

Üstte saydığımız sorunlardan bir ya da birkaçı ile karşılaşırsanız, çocuğunuzu davranışları değiştirmesi için zorlamayın, onu yargılamayın. Öğretmeninden ve mevzu ile ilgili bir uzmandan yardım alın.

Yorum bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir