Serebral anevrizma nedir?

Anevrizma bir kan damarının duvarında genişleme ya da balonlaşma yapmasına ve ince duvarlı bir kabarcık yahut kesecik meydana gelmesine neden olan zayıf bir bölgedir. Anevrizmalar bedenin rastgele bir yerindeki damarların hepsinde meydana gelebilirler. Serebral anevrizmalar beyindeki damarlarda oluşan anevrizmalardır. Anevrizmalar bazen o kadar zayıf noktalara sahip olurlar ki buralardan tıpkı balonların patlaması üzere yırtılır ve kanarlar.

Anevrizma: Kan damarlarında ince duvarlı bir kabarcık yahut balonlaşma oluşmasına neden olan damar duvarlarındaki zayıflıklardır.

Serebral: Beyin ile ilgili

Stent: Damar içerisine yerleştirilen özel olarak tasarlanmış, genişleyebilen bir tüptür. Stent bir yapı iskelesi üzere damar duvarına bir takviye oluşturur. Geniş boyunlu anevrizmalarda stentler anevrizma boynuna koili içerisinde tutabilmek emeliyle yerleştirilirler. Birebir vakitte, içine stent konulmuş olan bir damarda içerisinden kanın geçmesini ve akmaya devam etmesini de sağlarlar.

Bir Anevrizma İçin Risk Faktörleri Nelerdir?

Anevrizmalar sıklıkla 35-60 yaş ortasındaki insanlarda ama daha sıklıkla bayanlarda ortaya çıkmaktadır. Anevrizmalar sıklıkla infeksiyonlardan, beyin damarlarına hasar veren ilaçların kullanılmasından (amfetamin yahut kokain) yahut beyinde olan bir yaralanmadan ötürü oluşurlar. Ender durumlarda anevrizmalar kimi damar hastalıklarına bağlı olarak, örneğin fibromüsküler displazi denilen bir rahatsızlığa bağlı da olabilirler. Tekrar tıpkı vakitte anevrizma oluşumuna bir eğilim ailede de var olabilir.

Bir Anevrizmanın Semptomları Nelerdir?

Küçük ve yırtılmamış bir anevrizmanın sıklıkla bir semptomu da yoktur. Daha büyük anevrizmalar yandaş oluşumlara baskı oluşturmaya başlarlar ve bölgesel ağrılar ile baş ağrıları ortaya çıkar. Anevrizma büyüdükçe beyefendisine olan baskılar artacağından hasta görme sorunları, kol yahut bacaklarda his kaybı, güç kaybı, hafıza sorunları, konuşma sorunları yahut nöbetler ile karşı karşıya kalabilir.

Amfetaminler: Merkezi hudut sistemi uyaranlarıdırlar. Enerjiyi artırır ve iştahı azaltırlar. Narkolepsi ve kimi depresyon formlarının tedavilerinde kullanılmışlardır.

Kokain: Kakao bitkisinin yapraklarından üretilen ve kimi beyin kimyasallarının süratle lakin kısa bir mühlet için aktivitesini artıran güçlü bir uyarandır. Tesirleri ortasında öfori, yerinde duramama, heyecan yahut düzgün hissetme vardır.

Fibromüsküler Displazi: Sıklıkla FMD diye bilinen fibromüsküler displazi bir yahut daha fazla arterin duvarlarında olağandışı hücrelerin büyümesine neden olur. Sonuçta daralmalar (stenoz) oluşur. Şayet arterde kan akımını azaltmaya yetecek kadar daralma meydana gelirse anevrizma gelişebilir.

Tüm Anevrizmalar Birebir Mıdır?

Anevrizmalar değişik ölçülerde olabilirler.

10 mm.den küçük anevrizmalar küçük olarak değerlendirilirler.

10-20 mm ortasında olanlar büyük anevrizmalar olarak değerlendirilirler

20 mm.den büyük anevrizmalar dev anevrizmalar olarak isimlendirilirler.

Anevrizmalar form olarak da değişiklikler gösterirler. Kimi örnekler vermek gerekirse:

-Sakküler (çanta gibi) dar boyunlu anevrizmalar. Bunlar berry anevrizmaları olarak da bilinirler zira bunlar bir arterin kenarından büyüyen kirazlar üzere imaj verirler; Dar anevrizma boynu kirazın sapı üzere görünür.

– Geniş boyunlu sakküler anevrizmalar. Bu cins anevrizmalarda boyun kısmı en az 4 mm geniştir yahut anevrizma başlangıç noktasından doruğuna kadar olan uzunluğun en az yarısı kadar genişliğe sahiptir.

– Fuziform (İğ şekilli) anevrizmalar: Kesin bir boyunları yoktur.

Son olarak anevrizmalar yerleşim olarak da beynin farklı bölgelerinde oluşabilirler. Çoğunlukla beynin derinlerindeki merkeze yakın, bazen biraz önde gözlere yakın (anteriyor dolaşım) yahut yavaşça başın art (posteriyor dolaşım) bölgesine yanlışsız oluşurlar. Kimi insanlarda birden fazla anevrizma beynin farklı bölgelerinde görülebilir.

Anevrizmaların boyutları, biçimleri ve yerleşimleri ne kadar yırtılma ve kanamaya meyilli olacakları konusunda etkilidirler. Anevrizmalar küçük ve daha nizamlı bir yapı gösterdiklerinde kanamaya daha az eğilimlidirler.

Anevrizma Rüptürü (Yırtılması) Nedir?

Anevrizmalardan konuşurken yırtılmış yahut yırtılmamış tabirlerini duyuyor olabilirsiniz. Yırtılma tıpkı bir balonun patlamasında olduğu üzere anevrizmanın ince duvarlı kısmından yırtılarak açılmasıdır ve bu da kanın komşuluğundaki yakın alana dağılmasına neden olur. Bu formdaki bir kanamaya hemoraji denilir.

– Serebral bir anevrizmadan kanın bu formda beyin içerisinde dağılmasına hemorajik inme denir. Bu son derece önemli durumun bulguları kol yahut bacak güçsüzlüğü yahut felci, konuşmada yahut anlamada sorunların ortaya çıkması, görme bozuklukları yahut nöbetler stilinde olabilir.

– Hemorajik bir inmeyi takiben beyinde kalıcı bir hasar yahut mevt riski mevcuttur fakat yeniden de kimi hastalar son derece hafif bulgularla da bu durumu atlatabilirler. Şayet yırtılmış bir anevrizma tedavi edilmezse her vakit devam eden yine bir kanama riski mevcut olacaktır.

Bir anevrizma kanadığı vakit kalıcı nörolojik sorunların oluşma riski vardır. Kimi insanlarda hafif tesirler olabilir. Şayet yırtılmış anevrizma tedavi edilmezse devam eden yine kanama riski her vakit olacaktır.

Hemorajik inme: Kanın serebral bir damardan direkt beyin içerisine geçmesi.

Rüptür: Bir dokunun yırtılması

Bir anevrizmanın rüptürüne neden olabilen birtakım risk faktörleri aşağıdaki üzeredir:

– Büyük anevrizma

– Yüksek kan basıncı

– Sigara içimi

– Çok alkol tüketiyor olmak

– Aile Öyküsü

– Husus bağımlılığı

Serebral Bir Anevrizmanın Bulguları Nelerdir?

Küçük, yırtılmamış bir anevrizma çoklukla semptom vermez.

Daha büyük, yırtılmamış anevrizmalar genişledikçe yakınlarındaki beyin alanlarına yahut hudutlara giderek artan bir bası yapmaya başlarlar. Bu bası lokal (mevzii) ağrılara yahut baş ağrılarına yol açar. Tekrar anevrizmanın beynin neresinde olduğuna ve hangi alanlara bası yapmaya başladığına bağlı olarak hastalarda görme ile ilgili sorunlar, kol yahut bacaklarda his kayıpları, kuvvet kayıpları, hafıza sorunları, konuşma sorunları yahut nöbetler ortaya çıkabilir.

Şayet bir anevrizma yırtılırsa kişi ekseriyetle ani, ve yaşayanların tanımıyla “hayatlarındaki en berbat baş ağrısı!” formunda başağrısı hisseder. Baş ağrısına bulantı, kusma, ense sertliği, bulanık ya da çift görme, ışığa hassasiyet yahut duyuların kaybı eşlik edebilir.

Geniş Boyunlu Anevrizma Nedir?

Geniş boyunlu anevrizma (anevrizmanın tabanındaki açıklıkta) en az 4mm genişliğinde boynu olan yahut anevrizmanın en yüksek zirvesine olan uzunluğun en az iki katı kadar genişliğe sahip boynu olan anevrizmalardır.

Bir Anevrizma Nasıl Teşhis Edilir?

Serebral anevrizmaların teşhisinde bilgisayarlı tomografik anjiyografi denilen bir test kullanılır. Bu test beyin içerisindeki serebral kan damarlarını ortaya koyar. Hasta kayan bir masa üzerinde yatar ve büyük bir yüzüğe benzeyen bilgisayarlı tarayıcıya gerçek hareket eder. Röntgende damarların daha âlâ görülebilmesi için damardan bir boya hususu verilir. Kan damarlarının bir seri röntgen imgesi anormallikleri, örneğin
kan damarında bir anevrizma üzere, ortaya çıkarabilmek ismine alınır.

İkinci bir görüntüleme sistemi ise Manyetik Rezonans Anjiyografidir. Hastalar bir manyetik rezonans tarayıcı içerisine gerçek hareket eden bir masa üzerinde yatarlar ve kan damarları bir anevrizmanın varlığını araştırmak üzere görüntülenirler. Bu iki tarama testinin ikisi de serebral anevrizmaların 3-5 mm.den büyük olanlarının pek birçoklarını tanımada son derece yararlıdırlar.

En emniyetli test ise tanısal serebral anjiyogramdır. Bu test hekimin beyin içerisindeki damarlara ve kan akımına direkt bakmasına imkan verir. Bu testte hasta bir röntgen masasında yatar durumdadır. Bacakta bulunan bir kan damarından küçük bir damar yolu kateteri yerleştirilir ve bo-yunda bulunan ve beyefendisine giden her iki boyun damarına kadar ilerletilir. Damarların röntgende hoş görüntülenebilmeleri için kontrast bir boya röntgen sinemaları çekilmeden evvel kateterden enjekte edilir.

Kompüterize Tomografik Anjiyografi: X ışınları kullanan ve bedenin aşikâr bölgelerinin manzaralarını değişik açılardan alarak yine kesitsel manzara haline getiren teşhis koydurucu bir testtir.

Manyetik Rezonans Anjiyografi: Radyo dalgaları ve manyetik alanın kullanıldığı, bedenin iç dokularının bilgisayarda yine oluşturulduğu bir süreçtir.

Boya bir kateterden verildiği için bu test başkalarına nazaran konforu biraz daha az ve biraz daha invazif (girişimsel) bir testtir. Fakat, serebral anevrizmaların tüm boyut ve tiplerdeki anevrizmalarının yakalanmasında ve tanımlanmasında en sağlam sistemdir. Rastgele bir tedavi planlanmadan evvel tanısal serebral anjiyogram tedaviye giden yol haritasının hazırlanması gayesiyle kesinlikle gerçekleştirilecektir.

Şayet Bir Anevrizma Oluşmuşsa Öbürleri de Oluşur Mu?

Bir anevrizmanın varlığı %15-20 oranında bir ya da daha fazla sayıda anevrizma olma mümkünlüğünü artırmaktadır.

Yırtılmamış Bir Anevrizmanın Semptomları Nelerdir?

Küçük anevrizmaların ekseriyetle semptomları yoktur. Anevrizma büyüdükçe, baş ağrılarına yahut lokalize (mevzii) ağrılara neden olur. Şayet bir anevrizma çok büyürse olağan beyin dokusu yahut yandaş hudutlara bası yapabilir. Bu bası görmede zorluklara, kol yahut bacaklarda his ve kuvvet kayıplarına, hafıza ve konuşma sorunlarına yahut nöbetlere yol açabilir.

Ne Tedaviler Var?

Günümüzde serebral beyin anevrizmaları için temel olarak üç çeşit tedavi metodu mevcuttur: ilaçlar, nörocerrahi yahut nörovasküler teşebbüs. Her kişi için önerilecek tedavi sistemi pek çok faktöre bağlıdır. Bunlar ortasında anevrizmanın boyutları, yapısı ve yerleşimi, anevrizmanın yırtılmış yahut yırtılmamış olması ve hastanın kendi durumu sayılabilir.

Kontrast Boya (X-ray Boyası): X ışınları (Röntgen) altında opak olan ve bedenin iç yapılarının görünmesini sağlayan husus.

Tanısal Serebral Anjiyogram: Beyin damarlarıyla ilgili anormallikleri ortaya çıkarmak gayesiyle yapılan bir testtir. Anevrizma varlığını ortaya çıkarmak hedefiyle da kullanılır. Bu test kasıktan damara yerleştirilen bir tüpün (kateter) rehberliğinde boyun damarlarına kon trast (boya) verilmesi ve kan akımının gözlenmesi ile gerçekleştirilir.

Medikal Tedavi:

Anevrizmaların tümü girişimsel tedavi gerektirmezler. Şayet bir anevrizma küçük, yırtılmamış ve bulgu vermiyorsa tabip teşebbüs yerine yüksek kan basıncı üzere risk faktörlerini azaltmaya yönelik bir ilaç tedavisi verebilir. Nizamlı denetimler kan basıncının ve öteki medikal durumların denetimi açısından gerekli olacaktır.

Nörocerrahi:

Bir anevrizmayı tamir etmek emeliyle yapılan nörocerrahi kafatasında bir aralık oluşturmak, beyefendisinin dokularını nazikçe aralayarak anevrizmayı ortaya çıkarmak ve anevrizma boynuna bir klip koymaktan ibarettir. Klip anevrizma boynuna bası yaparak onu kapatır ve kan akımının anevrizma içerisine girmesini önler.

Cerrahi sırasında hastaya genel anestezi uygulanır. Şayet cerrahi sırasında yahut sonrasında rastgele bir komplikasyon olmamışsa hastaların birçok hastanede 4-6 gün kadar kalır ve birkaç hafta yahut ay içerisinde büsbütün güzelleşmiş olur.

Nörovasküler Teşebbüs:

Nörovasküler teşebbüs anevrizmaya bedende bir damar içerisinden ulaşmayı ve içine kan girmesini engellemek üzere anevrizma içerisinin bir malzeme ile doldurulmasını söz etmektedir.

Nörovasküler teşebbüs sırasında hasta bir röntgen masasında yatmakta ve floroskop denilen bir makine ile imajlar alınmaktadır. Özel bir boya damar içerisindeki mikro kateterlerden verilmek suretiyle hekimin anevrizmayı görmesi sağlanır ve tıbbi araçlar kafatası açılmadan bu anevrizmaya yönlendirilir.

Şayet süreçten sonra rastgele bir yan tesir yahut komplikasyon yok ise hastalar hastanede bir ya da iki gün kadar kalırlar ve bir hafta içerisinde büsbütün güzelleşmiş olurlar.

Koil Embolizasyon Süreci

Bu metot bir cins nörovasküler teşebbüs uygulamasıdır. Anevrizmanın içerisini doldurmak için kullanılan değişik gereçler vardır. En sık kullanılanları koillerdir- uzun çok ince, kıvrılmış tel huzmeleri, gitar teline benzerler lakin telefon kabloları üzere esnektirler.

Bir koil embolizasyon sürecinde tabip bunlardan birkaç adedini doluncaya kadar bir bir anevrizma içerisine yerleştirir. Bu koiller anevrizma içerisinde kalırlar ve etraflarında kan pıhtılaşarak içeriyi doldurur ve böylelikle anevrizma içerisine artık daha fazla kan giremez. Bedenin doğal bir yansısı nedeniyle bu koiller etrafında emboli oluştuğundan sürece koil embolizasyon ismi verilmektedir.

Bu süreçte doktor hastanın iç uyluk bölgesinde minik bir kesi yahut iğne teşebbüsü ile bacağa giden büyük damara bir tüp (kateter) yerleştirir. Bu tüp bir kateter kılıfıdır. Daha sonra bu kılıf içerisinden ince bir kılavuz tel ilerletilir. Bu tel metal olduğundan doktor bu teli röntgen ekranından (floroskopi) görebilir ve bunu beyefendisine ve oradaki anevrizmaya kadar yönlendirebilir.

Yorum bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir